گسترش دانش و تجربه مهندسی

در این وبلاگ قصد داریم به موضوعاتی که اشخاص از زمان ورود به رشته مهندسی تا تبدیل شدن به یک مهندس مجرب با آن درگیر هستند، پرداخته شود

گسترش دانش و تجربه مهندسی

در این وبلاگ قصد داریم به موضوعاتی که اشخاص از زمان ورود به رشته مهندسی تا تبدیل شدن به یک مهندس مجرب با آن درگیر هستند، پرداخته شود

دنیای مهندسی، دنیای پر رمز و رازی است. در گذشته شاهد آن بودیم که هر رشته مهندسی قصد داشت با ایجاد مرزهایی، گرایش هایی را پدید آورد که تخصصی تر به حوزه های مزبور پرداخته شود. ولی با گسترش دانش، نه تنها مرزهای درون رشته ای کمرنگ شد، بلکه مرزهای برون رشته ای نیز اهمیت خود را از دست داد. هم اکنون یک مهندس نمی تواند بگوید از آن جا که در رشته من به این موضوع پرداخته نشده است، من این زمینه کاری دارای این موضوع را نخواهم پذیرفت. بنابراین شاهد هستیم یک استاد ریاضی در زمینه هوش مصنوعی فعالیت می کند. استاد مکانیک، پروژه هایی در زمینه ابررایانه انجام می دهد و ... .بنده با وجود آن که در زمینه مهندسی مکانیک مطالعه داشته ام، ولی به دلیل اشتراکات فراوان مخصوصا در سال های ابتدایی، برای سایر رشته ها هم مطالعه این وبلاگ خالی از فایده نخواهد بود. از طرف دیگر با مطالعه تاریخ مهندسی می بینیم که سایر رشته های مهندسی از پهلوی این مادر بیرون آمده اند.

۲ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «راه پیشرفت» ثبت شده است

تاکنون در مصاحبه های شغلی گوناگونی شرکت کرده ام. از شرکتی که در یک خانه کلنگی به مساحت حدود 60 متر با 3 نفر نیرو که یک نفرشان در پارکینگ کارگری می کرد تا شرکتی که مدعی منسجم ترین مدیریت با پیشرفته ترین محصولات است. از مجموعه ای که حقوق سه ماه آزمایشی ماهانه 50% حقوق مصوب وزارت کار است و پس از سه ماه واریز می شود تا صنعتی که همان ابتدای کار حقوقی در حدود 2 میلیون تومان پیشنهاد می کند. هرکدام هم روند استخدام مخصوص به خود را دارند. بعضی ها پس از مصاحبه اولیه بلافاصله مشغول به کار می شوی. بعضی حتی تا 9 ماه باید سماق بمکی.

اما مطلبی که می خواهم در اینجا مطرح کنم مربوط به خود جلسه مصاحبه است. مصاحبه ممکن است کاملا برمبنای رزومه و انتظارات طرفین باشد و هرکدام ارزیابی کنند که آیا درصورت توافق، این معامله برایشان ارزش افزوده دارد یا نه. به همین دلیل مصاحبه کننده سعی می کند با بررسی روند تحصیلی و سابقه شغلی و آگاهی از برنامه آتی او و مقایسه با جایگاهی که برای او درنظر گرفته است برای استخدام فرد تصمیم بگیرد.

از طرف دیگر برخی مصاحبه ها سعی دارند بیشتر اطلاعات فنی مصاحبه شونده را شخم بزنند. یعنی مباحثی که مثلا در طول 5 سال یا بیشتر آموخته، او باید در عرض نیم ساعت فراخوانی کند. در بعضی موارد که فرد فاصله زیادی با زمان تحصیل خود دارد این بحران وخیم تر می گردد. 

حال روی سخن من با آن مصاحبه کننده ای است که مثلا یک نما از نقشه مانند زیر را جلوی فرد می گذارد و می گوید دونمای دیگر را ترسیم کن. درسی که مثلا 10 سال پیش با آن درگیر بوده است. من دوست دارم بدانم از طرح این چنین سوالاتی دنبال چه می گردند. وقتی شمایی که به عنوان مهندس عمری را مشغول تحصیل و پس از آن احیانا کار بوده اید آیا برایتان کاری دارد در عرض چندروز مروری بر آن مباحث داشته باشید و همه چیز را به خاطر آورید. اما به نظر می رسد اگر این گونه سوالات مغرضانه مطرح نشود فرد از نظر درونی ارضا نشده است. احساس می کند که رزومه بازگوشده بالاتر از خودش است. پس باید به نوعی خط بطلانی بر آن بکشد و این با مطرح کردن سوالی از مباحث پایه ای مهندسی به صورت دشوار میسر می شود.

تجربه نشان داده است که آمادگی ذهنی بالا و اعتماد به نفس نقش مهمی در ارائه مناسب توانایی های مصاحبه شونده دارد. ممکن است یک سوال از طراحی اجزاء مطرح شود. پس از آن مباحث رزومه ای و برنامه های آینده به زبان انگلیسی پرسیده شود. و به همین ترتیب.

یکی از جالب ترین وجوه رشته های فنی به ویژه مهندسی مکانیک گستردگی فوق العاده زیاد آن است. این مطلب از یک طرف دست فارغ التحصیلان این رشته را باز می گذارد تا زمینه مورد علاقه مطالعاتی و شغلی را انتخاب کنند. از طرف دیگر یک چالش عمده برای مهندسان تازه وارد یا جویای کار است. به عنوان مثال طرف درمورد چرخدنده ها تنها در حد یک مبحث از مباحث طراحی اجزا 2 اطلاعات دارد. این درصورتی است که در مصاحبه یا پس از استخدام انتظار یک مهندس باسابقه از این فرد دارند و درنتیجه صنعتگر دانشگاه را زیرسوال می برد و بدین ترتیب از آموزش مهندس تازه وارد و ایجاد حلقه ای بین آموخته ها و آنچه در عمل پیاده می شود سر باز می زند و نهایتا این می شود که صنعت چیز جدیدی به ندرت از خود بیرون می دهد. تنها مصرف کننده تکنولوژی است. چون در ابتدای ورود به او گفته می شود هرچه آموخته ای به جز سطل زباله کاربرد دیگری ندارد.

در عکس زیر جواب سوال بالا که در نرم افزار سالیدورکس رسم شده است، به نمایش گذاشته است. 

drawing




۰ نظر ۲۹ بهمن ۹۴ ، ۲۰:۳۷
عماد صادق زاده

همیشه این سوال در ذهنم مطرح بوده و هست که مهندس موفق کیست. چگونه فکر می کند، چگونه کار می کند و چه برنامه ای در مواجهه با سوالات جدید دارد. اصلا آیا یک عنوان است که به کسی که در یکی از رشته های مهندسی درس می خواند می دهند.

جالب است بدانید ریشه کلمه مهندس از اندازه فارسی است. از اندازه، هندسه عربی ساخته شده است. قرار گرفتن در وزن فاعل‌ساز کلمه مهندس را دوباره به ما پس داده است. پس مهندس در تعریف ساده آن باید اندازه بگیرد، طرح بدهد و اجرا کند. اندازه گیری امور کیفی به جای خود، حتی گاهی باید کیفیت را هم اندازه گیری کند. باید بگوید نیاز بازار به این محصول تا چه حد است. باید اولویت پروژه ها و برنامه ها را اندازه گیری کند. باید میزان مشکلات را بسنجد. پس اندازه گیری یک کلمه نیست. یک دنیا حرف در خود جای داده است. از طرف دیگر مبنای کار هم قرار می گیرد. پس عدم استفاده درست از ابزار مناسب و یا اشتباه در این فرآیند، حتی درصورت درست بودن ادامه را، تباهی کار را در پی دارد.

مهندس باید برای حل مسئله طرح بدهد. طرح خود در چندین لایه مطرح است. اول باید بگوید چه مسیری برای حل مسئله طی شود. این در حقیقت کلی ترین طرح است. مطالعات بیشتر اجزای مسئله را بیشتر مشخص می کند. پس از آن با استفاده از یک نفر کارشناس یا گردهم‌آیی مجموعه‌ای از کارشناسان، طرح جزئی با قابلیت اجرا ارائه می‌شود. در نهایت با در اختیار گذاشتن طرح به مهندسان و مدیران اجرایی و گردهم‌آیی مجموعه‌ای از کارگران، تکنسین‌ها، مهندسان و مدیران طرح وارد مرحله اجرایی شده و به بار می نشیند.

تا اینجای کار مبنای مشخصی ریخته شد که وقتی می گوییم مهندس بدانیم با چه پدیده ای روبه رو هستیم! حال می خواهیم بدانیم این پدیده چگونه می تواند موفق هم باشد!! در این مجموعه نوشته ها که به مناسبت روز مهندس کلید خورده است، سعی می کنم ویژگی های یک مهندس آن هم از نوع موفقش (!) را البته از دیدگاه خودم براتون بگم.

من اولین ویژگی را بینش و آینده‌نگری می دونم. کسی که این توانایی را داشته باشه که نیاز را درست و به موقع تشخیص دهد. یک مهندس خوب را با این ویژگی برجسته می تونم بیل گیتس را نام ببرم (البته از نظر آکادمیک مهندس حساب نمیشه، چون درس دانشگاهی را نیمه کاره رها کرد!). در اواخر دهه 70 با دوستش به این ایده فکر می کنند که هر خانه نیازمند یک رایانه شخصی خواهد بود. جالب اینجا است که در آن زمان، این ایده دیوانگی قلمداد می شد. ولی با طرح و برنامه دقیق، می بینیم که نه تنها ایده محقق شده است بلکه بیل گیتس با سرمایه ای بیش از 80 میلیارد دلار از ثروتمندترین افراد روی کره زمین محسوب می‌شود. مهندس دیگر را هنری فورد می توان نام برد. او نیز بدون داشتن تحصیلات آکادمیک توانست تحولی در عرصه خودروسازی ایجاد کند. ایده او این بود که با توجه به مشکلاتی که استفاده از اسب به همراه دارد، باید آن را با موتور محرک قدرتمندی (ابتدا بخار و بعد موتور احتراقی) جایگزین ساخت. او نیز در جهتی گام برداشت که هر خانواده ای بتواند از محصول او استفاده کند.

دومین ویژگی را به روز بودن می دانم. مهندس باید در جریان آخرین اخبار و فناوری های موثر بر کار خود باشد. پس اول باید پارامترهای تاثیرگذار بر کار خود را شناسایی کند. این پارامترها می توانند قیمت ارز و نفت، روابط سیاسی و بین المللی، قوانین و قراردادهای مصوب ملی و بین المللی و ... باشند. از طرف دیگر باید با فناوری روز به پیش برود. اگرچه روزی مکان مناسب در بازار برای فروش محصول کارایی داشت ولی اکنون باید بفهمد که فروش آنلاین نقش چشمگیری در فروش شرکتها ایفا می کند و خود را برای این تغییر تدریجی آماده کند. در غیر این صورت حذف تدریجی خود را خواهد دید. اگرچه روزی محصول را با فناوری مرسوم آن زمان تولید می کرده است اما با رصد فناوری های نوین باید درصدد باشد تا با کاهش قیمت و افزایش کیفیت از رقبا پیشی گیرد.

 

در ادامه این سری مباحث به سایر ویژگی ها همچون خلاقیت، ارتباط اجتماعی، وقت شناسی، مطالعه پرداخته می‌شود. با ارائه نظرات ارزشمند خود ما را در اصلاح و تکمیل این مباحث یاری فرمایید.

 

پی نوشت: ادیبی می گفت که تدوین زبان عربی به صورت قانون‌مند کار ایرانیان بوده است. این است که می بینی به طور معمول مردم جمله ای را بدون استفاده از کلمه ای عربی به پایان نمی‌رسانند. من به شخصه حس خوبی به آن اشخاص ندارم. به نظر شما در زمان کنونی چه کسانی همچون ادیبان عرب زبان ایرانی در غنای تمدنی غیر می کوشند؟

۰ نظر ۲۹ بهمن ۹۳ ، ۱۳:۱۳
عماد صادق زاده